Ηράκλειο Πληροφορίες

Ηράκλειο

Το Ηράκλειο είναι η μεγαλύτερη πόλη της Κρήτης με 140730 κατοίκους. Eπανήλθε ως πρωτεύουσα της Κρήτης το 1971 Η πόλη του Ηρακλείου φημίζεται για την αντίσταση και τον ηρωισμό της κατά την Γερμανική εισβολή και τη Μάχη της Κρήτης (1941) τιμήθηκε με τον Πολεμικό Σταυρό Α Τάξεως.

Το κλίμα χαρακτηρίζεται από ήπιους χειμώνες και δροσερα καλοκαίρια, με υψηλές όμως ελάχιστες ημερήσιες θερμοκρασίες. Η μέση μέγιστη θερμοκρασία κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού αγγίζει τους 28 – 30 βαθμούς Κελσίου.

Οι κύριοι οικονομικοί τομείς της πόλης είναι ο τουρισμός, η γεωργία και το εμπόριο. Διαθέτει βιομηχανική περιοχή 4 χιλιόμετρα νοτιοανατολικά του κέντρου. Το Ηράκλειο διαθέτει επίσης ένα από τα μεγαλύτερα σήμερα σε κίνηση αεροδρόμια της Ελλάδας (δεύτερο στο σύνολο μετά της Αθήνας και πρώτο σε πτήσεις τσάρτερ) το αεροδρόμιο Νίκος Καζαντζάκης, καθώς και λιμάνι με πυκνή ακτοπλοική συγκοινωνία κυρίως με τον Πειραιά και άλλα νησιά.

Η πόλη του Ηρακλείου ανακηρύχθηκε για το έτος 2017 ως η ταχύτερα τουριστικά αναπτυσσόμενη περιοχή στην Ευρώπη. Σύμφωνα με την κατάταξη το Ηράκλειο αναδείχθηκε ως 20η σε επισκεψιμότητα περιοχή στην Ευρώπη, ως 66η περιοχή στον Πλανήτη και ως 2η στην Ελλάδα για το έτος 2017 με 3.2 εκατομμύρια επισκέπτες και η 19η στην Ευρώπη για το 2018 με 3.4 εκατομμύρια επισκέπτες.

Το Ηράκλειο, με πληθυσμό 140730 κατοίκους, μαζί με την πόλη της Νέας Αλικαρνασσού (14635 κατοίκους) και το Γάζι (12606 κατοίκους) αποτελούν πολεοδομικό συγκρότημα από τα μεγαλύτερα της χώρας.

Επίσης, στο Ηράκλειο βρίσκονται δύο από τα μνημεία στην λίστα με τα υπό ένταξη μνημεία στην UNESCO η Κνωσός και οι Ενετικές Οχυρώσεις.

Η πόλη στην πολύχρονη ιστορία της άλλαξε πολλά ονόματα, μερικά από τα οποία χρησιμοποιούνταν παράλληλα. Κάποια από τα πιο σημαντικά είναι τα εξής: Ηράκλειον (Μινωική περίοδος, Μυκηναική περίοδος, Οθωμανική αυτοκρατορία, Κρητική πολιτεία, Ελλάδα) Ηράκλεια, Κάστρο (ανατολική Ρωμαική αυτοκρατορία – Βυζαντινή) Ραμπντ Αλ Χάντακ (Αραβες), Χάνδαξ (Βυζαντινοί την περίοδο των Αράβων), Μεγάλο Κάστρο (Κρητικοί) Candida (Λατίνοι) Candia (Ενετοί, Ευρωπαίοι) Χώρα (Κρητικοί) Piazza, Καντιγιέ (Οθωμανική αυτοκρατορία)

Η ονομασία Κάστρο δόθηκε κατά την Α Βυζαντινή περίοδο (330 – 824 μχ) διότι έτσι ονόμαζαν οι Βυζαντινοί τις οχυρωμένες πόλεις, καθώς η Κρήτη ήταν Βυζαντινή επαρχία και είχε ως διοικητικό κέντρο τη Γόρτυνα.

Σχετικά με την προέλευση του ονόματος Ηράκλειο, ο μύθος αναφέρει ότι η Ρέα, η μητέρα του Δία, ανέθεσε στους Κουρήτες να προστατέψουν το γιο της από τον Κρόνο.

Ένας από τους Κουρήτες, ο Ιδαίος Ηρακλής, φεύγει για την Ολυμπία και διοργανώνει μαζί με τα αδέλφια του αγώνα δρόμου. Ηταν ο πρώτος αγώνας δρόμου στον κόσμο και ο Ιδαίος Ηρακλής στεφάνωσε τον νικητή με ένα κλαδί αγριελιά και από τότε έμεινε η συνήθεια να στεφανώνουν τους νικητές των Ολυμπιακών αγώνων με στεφάνια αγριελιάς. Ο ίδιος ο Ιδαίος Ηρακλής χάρισε το όνομά του στο σημερινό Ηράκλειο. Παράλληλα με την μυθολογική προσέγγιση, η ιστορική αποδίδει την ονομασία στην κάθοδο των Δωριέων, δηλαδή των Ηρακλειδών που θεωρούνταν απόγονοι του Ηρακλή.

Ο παραπάνω μύθος θέλει να καταδείξει την Μινωική Κρήτη σαν τόπο όπου γεννήθηκε ο αθλητισμός. Οι Μινωίτες γνωρίζουμε από τα αρχαιολογικά ευρήματα και τα ίχνη των τοιχογραφιών στην Κνωσό, ότι αγαπούσαν τον αθλητισμό και ασχολούνταν με αθλήματα, όπως η γυμναστική, η πυγμαχία και η πάλη, και τα ταυροκαθάψια και τελούνταν κυρίως κατά την διάρκεια θρησκευτικών γιορτών για να τιμήσουν ή να ευχαριστήσουν ένα θεό.

Από την εποχή που κατασκεύασαν το πρώτο φρούριο οι εξόριστοι της Ανδαλουσίας και για τα επόμενα χίλια χρόνια ο οικισμός αναφέρεται στις Ελληνόφωνες πηγές ως Χάνδακας, ενώ στις Φράγκικες αναφέρεται ως Κάντια και μεταφράζεται στα Ελληνικά πάντα ως Χάνδακας. Δεν έχει εξακριβωθεί αν προηγουμένως υπήρχε στην περιοχή κάποιο φρούριο ή μικρή εγκατάσταση, πάντως είναι βέβαιο ότι δεν υπήρχε πόλη και δεν σώζεται αρχαίο όνομα για την περιοχή. Σήμερα το Ηράκλειο εκτείνεται πολύ πέρα από τα μεσαιωνικά τείχη της πόλης, όμως οι περιοχές εκείνες του Ηρακλείου που βρίσκονται εντός των τειχών συχνά αναφέρονται ακόμη και σήμερα ως Χάνδακας.

Στο Ηράκλειο βρίσκονται οι Σχολές Θετικών Επιστημών και Επιστημών Υγείας του Πανεπιστημίου Κρήτης, (με 8000 φοιτητές) εδρεύει το Ιδρυμα Τεχνολογίας και Ερευνας (ΙΤΕ FORTH) ένα από τα μεγαλύτερα ερευνητικά κέντρα της χώρας, καθώς και το Ελληνικό Μεσογειακό Πανεπιστήμιο (ΕΛΜΕΠΑ) Είναι ένα Δημόσιο Εκπαιδευτικό Ιδρυμα που αποτελείται από 400 εκπαιδευτικούς οι οποίοι έχουν υψηλή επίδοση και πάνω από 12000 ενεργούς φοιτητές. Συνολικά, υπάρχουν 8 σχολές του Πανεπιστημίου Κρήτης και 11 σχολές του Ελληνικού Μεσογειακού Πανεπιστημίου. Απο το 1908 λειτουργεί στο Ηράκλειο η Βικελαία Δημοτική Βιβλιοθήκη Ηρακλείου, η οποία δημιουργήθηκε από τη δωρεά της βιβλιοθήκης του Δημητρίου Βικέλα και στη συνέχεια εμπλουτίστηκε με άλλες συλλογές όπως η βιβλιοθήκη του Γιώργου Σεφέρη και άλλες.

Στην πόλη του Ηρακλείου λειτουργούν περίπου 75 νηπιαγωγεία, 57 δημοτικά σχολεία, 18 γυμνάσια, 13 γενικά λύκεια, 6 επαγγελματικά λύκεια καθώς και διάφορα ιδιωτικά εκπαιδευτήρια.

Το Ηράκλειο αποτελεί σημαντικό λιμάνι στην Μεσόγειο θάλασσα, καθώς παρέχει δρομολόγια από και προς τον Πειραιά, την Σαντορίνη, την Μύκονο, την Ιο, τη Σητεία, την Κάρπαθο, τη Ρόδο και άλλα νησιά. Παράλληλα, στο Ηράκλειο εδρεύει η ακτοπλοική εταιρεία Μινωικές Γραμμές (Minoan Lines) Επίσης, στο Ηράκλειο εδρεύει η Παγκρήτια Τράπεζα. Την γραμμή Ηράκλειο – Πειραιάς εξυπηρετεί και η εταιρεία ΑΝΕΚ

Tο Διεθνές Αεροδρόμιο Νίκος Καζαντζάκης συνδέει την πόλη με ολόκληρο τον κόσμο (είναι το 65o αεροδρόμιο σε αριθμό επιβατών, με 7.480.408 επιβάτες το 2017 στην Ευρώπη και το 2ο στην Ελλάδα) Τον Απρίλιο του 2018 το εσωτερικό του αεροδρομίου επεκτάθηκε κατά 3000 τμ ανακαινήσθηκαν άλλα 8000 τμ ενώ δημιουργήθηκαν 11 νέες πύλες εξόδου και καινούρια εμπορικά καταστήματα. Υπάρχει προγραμματισμός για αντικατάσταση του, με νέο διεθνή αερολιμένα, στο Καστέλι Πεδιάδος Ηρακλείου.

Ο Βόρειος Οδικός Άξονας Κρήτης (ΒΟΑΚ) προσφέρει πρόσβαση στις μεγαλύτερες πόλεις του νησιού. Εναλλακτικά, η Εθνική Οδός 97 συνδέει την πόλη με τους Αγίους Δέκα, τις Μοίρες, τη Φαιστό, το Τυμπάκι και την Αγία Γαλήνη, ενώ η Εθνική Οδός 99 ενώνει την πόλη με την Κνωσό. Επίσης, οδός συνδέει το Ηράκλειο με τις Αρχάνες, τα Πεζά, το Αρκαλοχώρι, την Βιάννο και την Ιεράπετρα. Το αστικό ΚΤΕΛ Ηρακλείου εκτελεί δρομολόγια από το κέντρο προς όλη την πόλη και τις γύρω περιοχές, μέσω 39 γραμμών. Επιπρόσθετα, το ΚΤΕΛ Κρήτης συνδέει το Ηράκλειο με ολόκληρο το υπόλοιπο νησί.

Από το 1922 έως το 1937, λειτούργησε βιομηχανικός σιδηρόδρομος, που συνέδεε τον Κούλε Ηρακλείου με τον Ξηροπόταμο, με σκοπό την κατασκευή του λιμένα Ηρακλείου. Το καλοκαίρι του 2007 στο συνέδριο των απόδημων Κρητών, που πραγματοποιήθηκε στο Ηράκλειο, δύο έγκριτοι συγκοινωνιολόγοι, ο καταγόμενος από τις Γωνιές Μαλεβιζίου Γεώργιος Νάθενας και ο Βασίλης Οικονομόπουλος, πρότειναν την ανάπτυξη σιδηροδρόμου στη διαδρομή Χανιά Ρέθυμνο Ηράκλειο, διανυόμενη σε 50 λεπτά (20 και 30 λεπτά) και με πρόβλεψη για επεκτάσεις προς Κίσσαμο, Νέο Αεροδρόμιο Καστελίου Πεδιάδος και Αγιο Νικόλαο.