Τήνος Πληροφορίες

Τήνος

Η Τήνος είναι το τρίτο σε μέγεθος νησί των Κυκλάδων (έκταση 197 τχ) μετά τη Νάξο και την Ανδρο. Εχει 8636 κατοίκους (απογραφή 2011) μοιρασμένους σε 62 οικισμούς. Ανήκει στις βόρειες Κυκλάδες και βρίσκεται νοτιοανατολικά της Ανδρου και βορειοδυτικά της Μυκόνου.

Η απόσταση από την Ανδρο, το λεγόμενο στενό Ανδρου – Τήνου, είναι 1/2 μίλι, ενώ η κοντινότερη απόσταση από τις ακτές της Μύκονου είναι περίπου 5 μίλια και 9 μίλια από λιμάνι σε λιμάνι. Νοτιοδυτικά του νησιού και σε απόσταση 12 μιλίων βρίσκεται η Σύρος και η πρωτεύουσα του νομού Κυκλάδων, η Ερμούπολη.

Ο Τσικνιάς που βρίσκεται στα ανατολικά, είναι το ψηλότερο βουνό του νησιού με 726 μ ύψος. Στο κεντρικό τμήμα δεσπόζει ο απόκρημνος βράχος του Εξώμβουργου (ή Ξώμπουργο) με 641 μ ύψος, με την αρχαία και Βενετική πόλη, του οποίου το ανώτερο τμήμα είναι απρόσβλητο γιατί είναι απόκρημνο από τις τρεις πλευρές και το οροπέδιο του Πατέλα ή κάμπος πολέμου. Υπάρχουν επίσης το Κεχροβούνι (604 μ) με την μονή Κοιμήσεως της Θεοτόκου και το Ορος (375 μ)

Το σχήμα του νησιού είναι επίμηκες τριγωνικό. Το συνολικό μήκος της ακτογραμμής, που παρουσιάζει πλούσιο οριζόντιο και κάθετο διαμελισμό, με πολλούς όρμους και ακρωτήρια, υπολογίζεται συνολικά σε 114 χιλιόμετρα, μαζί με τις βραχονησίδες Καλόγεροι στο βόρειο άκρο, και τις νησίδες Πλανήτης, Δρακονήσι και Πρασονήσια στις βόρειες ακτές, ενώ ο περίπλους των παραλίων της σε μικρή απόσταση από την ακτή, φθάνει τα 37 περίπου ναυτικά μίλια.

Το κλίμα είναι γενικά εύκρατο μεσογειακό. Ο χειμώνας είναι ήπιος και το καλοκαίρι δροσερό και με αρκετούς ανέμους, κυρίως βοριάδες (άνεμοι που δυσκολεύουν την προσέγγιση στο κεντρικό λιμάνι του νησιού) κατά την περίοδο των μελτεμιών. Το θερμόμετρο τον χειμώνα, σπάνια κατεβαίνει στο μηδέν και το καλοκαίρι σπάνια ξεπερνά τους 37 βαθμούς Κελσίου. Οι μέγιστες βροχοπτώσεις σημειώνονται τον Ιανουάριο και οι ελάχιστες τον Ιούλιο. Κατά την θερινή περίοδο επικρατεί συνήθως ξηρασία. Παρόλα αυτά η υγρασία είναι έντονη ανεξαρτήτως εποχής.

Το έδαφος γενικά είναι ορεινό. Δεν υπάρχουν δάση και μεγάλες πεδινές εκτάσεις. Χαρακτηριστικό είναι το επικλινές του εδάφους στο μεγαλύτερο μέρος του νησιού, έτσι ώστε οι αγροί να παρουσιάζουν εικόνα μεγάλων σκαλοπατιών, λεγόμενοι πεζούλες ή χαλιά, που διαχωρίζονται από χαμηλούς μαντρότοιχους, τους τράφους από ξερολιθιές. Για αυτό το χαρακτηριστικό της, η Τήνος χαρακτηρίστηκε από τον Κορνήλιο Καστοριάδη ως χειροποίητο νησί. Πεδινή έκταση συναντάται στον κάμπο της Κολυμπήθρας, στο βόρειο μέρος του νησιού, όπου καλλιεργούνται οπωροκηπευτικά και εσπεριδοειδή.

Ιδιαίτερο χαρακτηριστικό του νησιού είναι οι πολλοί και με αξιοθαύμαστη αρχιτεκτονική περιστεριώνες και τα εκατοντάδες εξωκλήσια του. Συνολικά, 750 εκκλησίες και εξωκλήσια.

Η χλωρίδα αποτελείται από μικρά θαμνώδη φυτά, όπως κέδροι, μυρτιές, πουρνάρια, σπάρτα και θαμνολιβαδικά κατάλληλα για αφέψημα και μαγειρική, όπως φασκόμηλο, τσάι βουνού, αγριομέντα, ρίγανη, κάπαρη και θυμάρι. Στην Τήνο υπάρχουν άγρια μανιτάρια σε πολλές ποικιλίες, κάποια από τα οποία τρώγονται. Τα πιο γνωστά, είναι οι αρναδκίτες. Επίσης υπάρχουν οι αγκαθίτες, οι κοκκινομανίτες και οι γλιστρίτες. Οι αρναδκίτες ανήκουν στην ίδια οικογένεια με τα πλευρώτους που κυκλοφορούν ευρέως.

Από πλευράς πανίδας, υπάρχουν αγριοπερίστερα, λαγοί, αγριοκούνελα, σαύρες, φίδια κι άλλα ερπετά, αγριοκάτσικα, πέρδικες και διάφορα αποδημητικά πουλιά (τρυγόνια, ορτύκια, αγριόπαπιες) με πέρασμα τους μήνες Σεπτέμβριο μέχρι και Φεβρουάριο.

Η Τήνος έλαβε την ονομασία της από το βασιλιά Τήνο, γιο του Κούκονο ή Κύκνο, του πρώτου οικιστή του νησιού και αρχηγό μιας ομάδας Λελέγων από την Μικρά Ασία, που κατοίκησε εδώ κατά τα προιστορικά χρόνια.

Σχετικά προσωνύμια που αναφέρονται στο κυριότερο χαρακτηριστικό του νησιού, το αποκαλούν Υδρούσσα, αντί Δρυούσσα, εξαιτίας της άφθονης δενδροκάλυψής του, αλλά και Οφιούσσα ή Φιδούσσα από το πλήθος των φίδων ή εφίδων ένα είδος κέδρου που ευδοκιμούσε στο νησί (σήμερα το συναντούμε µόνο στην περιοχή του Πανόρμου) Μάλιστα, την ξεχωριστή θέση που κατέχει αυτό το φυτό θάμνος στη ζωή των Τηνιακών, μπορούµε να τη διαπιστώσουµε από την ευρεία χρήση του σε οικοδομήματα, όπως σπίτια και στάβλους, αφού είναι γερό και ανθεκτικό σε υγρασία και σκώρο.

Στην αρχαιότητα, η Τήνος αναφέρεται επίσης από τον Αριστοφάνη ως Σκορδοφόρος, για τα εκλεκτά της σκόρδα, από τον Καλλίμαχο ως Αγαθούσσα, από σύγχυση με την νήσο Τήλο, από τον Αριστοτέλη ως Υδρούσσα και από τον Δημοσθένη και τον Αισχίνη ως Ερούσσα ή Ερεικούσσα. Σήμερα, η Τήνος φέρει και το προσωνύμιο νησί του Αιόλου, για τους δυνατούς βοριάδες της.