Λάρισα Αξιοθέατα

Λάρισσα

Στην πόλη υπάρχουν πολλά σημαντικά μνημεία της αρχαιότητας, της Βυζαντινής και της Οθωμανικής περιόδου. Στο κομμάτι του ιστορικού κέντρου που περιλαμβάνει την ευρύτερη περιοχή από τον λόφο του Φρουρίου εως και την κεντρική πλατεία και από την πλατεία Λαού μέχρι το ποτάμι, βρίσκεται ένα τμήμα της παλαιάς Λάρισας, κυρίως της παλιάς αγοράς, με παλιά κτίρια που στεγάζουν εμπορικά καταστήματα, ταβέρνες και καφέ.

Σε αυτό το κομμάτι της πόλης βρίσκονται συγκεντρωμένα τα σημαντικότερα ιστορικά μνημεία της. Ο λόφος του Φρουρίου είναι ο χώρος στον οποίο έχουν βρεθεί οι πρώτες ενδείξεις κατοίκησης της πόλης από τη νεολιθική ακόμα περίοδο και ο οποίος αποτέλεσε την αρχαία ακρόπολη της πόλης. Κατά την Βυζαντινή περίοδο ήταν το θρησκευτικό κέντρο και κατά την Οθωμανική, εμπορικό και αμυντικό κέντρο.

Σήμερα σώζονται τα εξής μνημεία: Α αρχαίο θέατρο, τρίκλιτη παλαιοχριστιανική βασιλική, παλαιοχριστιανικό λουτρό, μεσοβυζαντινός ναός, μπεζεστένι. Επίσης ευρήματα από την αρχαία ακρόπολη της Λάρισας έχουν βρεθεί σε ανασκαφές στον λόφο. Στην βόρεια πλευρά του λόφου σε σημείο με θέα προς το ποτάμι και την βόρεια πλευρά της πόλης, βρίσκεται η εκκλησία του Αγίου Αχιλλείου, πολιούχου της Λάρισας.

Α Αρχαίο Θέατρο Λάρισας. Χτισμένο τον 3ο αιώνα πχ στη νότια πλευρά του λόφου Φρούριο, όπου κατά την αρχαιότητα δέσποζε η οχυρωμένη ακρόπολη της πόλης, είναι ένα από τα σημαντικότερα και μεγαλύτερα θέατρα της περιόδου. Εκτός από τη χρήση του για ανέβασμα θεατρικών παραστάσεων χρησιμοποιήθηκε και για τις συνελεύσεις του κοινού των Θεσσαλών. Κατά την Ρωμαική περίοδο μετατράπηκε σε αρένα και έγινε μεταφορά των θεατρικών δρώμενων της πόλης στο Β αρχαίο θέατρο. Οι ανασκαφές το έφεραν στην επιφάνεια στα μέσα της δεκαετίας του 90 Το Α αρχαίο θέατρο της Λάρισας οικοδομήθηκε το πρώτο μισό του 3ου αιών πχ στα χρόνια του βασιλιά της Μακεδονίας Αντιγόνου Γονατά με προσανατολισμό προς την αρχαία αγορά στο σημείο των σημερινών περίπου πλατειών Κεντρικής και Ταχυδρομείου. Στο αρχαίο θέατρο πραγματοποιούνταν λατρευτικές εκδηλώσεις, θεατρικά έργα, μουσικά δρώμενα, ωδικοί αγώνες και πολιτικές εκδηλώσεις που σχετίζονται με το κορυφαίο διοικητικό όργανο της πόλης, το Κοινό των Θεσσαλών. Σύμφωνα με αρχαιολογικές ενδείξεις και επιγραφές φέρεται σε κάποιο χώρο κοντά στο θέατρο να υπήρχε το ιερό του Διόνυσου. Το μνημείο έχει τα χαρακτηριστικά του Ελληνιστικού θεάτρου με τα τρία βασικά στοιχεία: κοίλο, ορχήστρα, σκηνή. Κοίλο του αρχαίου θεάτρου αποτελούσε η πλαγιά του λόφου Φρούριο. Ενας διάδρομος, το διάζωμα, για την διακίνηση των θεατών χωρίζει το κοίλο σε δύο τμήματα, το κυρίως θέατρο και το επιθέατρο. Το Α αρχαίο θέατρο αποτελεί μεγαλοπρεπές οικοδόμημα και υπολογίζεται πως είχε χωρητικότητα περίπου 12000 θεατών.

Β Αρχαίο Θέατρο Λάρισας. Πρόκειται για το θέατρο που αντικατέστησε το Α αρχαίο θέατρο κατά την Ρωμαική περίοδο. Είναι κτισμένο στη νοτιοδυτική πλευρά του λόφου Πευκάκια, που όμως δεν υπάρχει σήμερα λόγω ισοπέδωσής του λόφου το 1950 για πολεοδομικούς λόγους. Η ανακάλυψή του έγινε το 1978 κατά την διάρκεια εκσκαφής για ανέγερση οικοδομής. Οι αρχαιολόγοι το ανέσκαψαν οριστικά το 1985 – 1986 και έφεραν στο φως την σκηνή, την ορχήστρα, το κοίλο, καθώς και τνη δεξιά πάροδο και τμήμα της αριστερής. Το κοίλο του θεάτρου χωρίζεται με δεκατέσσερις κλίμακες σε δεκατρείς κερκίδες. Δύο σειρές εδωλίων αντιστοιχούν σε κάθε κερκίδα. Στο υπόλοιπο τμήμα του υπήρχαν τοποθετημένα ικρία. Η διάμετρος της ορχήστρας υπολογίζεται σε 29.70 μ Από τις τρεις βαθμίδες σώζεται η βάση και η κατώτερη βαθμίδα. Στα νότια της έχει αποκαλυφθεί μαρμάρινος κυβόλιθος, ενώ τα μάρμαρα που χρησιμοποιήθηκαν για τα εδώλια και τις κλίμακες του κοίλου αποτελούνται από χρησιμοποιημένο οικοδομικό υλικό παλιότερου κτιρίου. Εικάζεται πως το Β αρχαίο θέατρο εξυπηρετούσε συγκεκριμένες πολιτιστικές ανάγκες των Λαρισαίων πολιτών και αποτελεί τον ιδανικό χώρο για το ανέβασμα ποιοτικών καλλιτεχνικών δρωμένων, όπως το 1987 που ανέβηκε η τραγωδία Αντιγόνη του Σοφοκλή. Ακολούθησαν παραστάσεις του ΔΗΠΕΘΕ Λάρισας, όπως οι Χοηφόροι του Αισχύλου (1992) και ο Φιλοκτήτης του Σοφοκλή (2004) Λόγω οικονομικής δυσπραγίας δεν ολοκληρώθηκε ποτέ η μαρμάρωσή του και συνεπώς το κοίλον διαθέτει μόνο δύο σειρές μαρμάρινων εδωλίων.

Αναθηματική Στήλη Ποσειδώνα. Το μνημείο του Ποσειδώνα βρίσκεται στη συμβολή των οδών Δήμητρας και Νίκης. Αποκαλύφθηκε όρθιο στην αρχική του θέση το καλοκαίρι του 1955 μετά από μικρή ανασκαφή που διεξήγαγε ο αρχαιολόγος Νίκος Βερδελής. Πρόκειται για αναθηματική στήλη από λευκό μάρμαρο με διαστάσεις, ύψους 2.63 μ και πλάτους 0.50 μ Η στήλη στεφανώνεται από αέτωμα. Ηταν στερεωμένη μέσα σε ορθογώνια μαρμάρινη πλίνθο, η οποία στηριζόταν σε λίθινο υπόβαθρο. Στο μέσο της περίπου είναι χαραγμένη η τρίστιχη επιγραφή: Ποτείδωνι Κρανναίωι Πυλαίωι (η κρήνη, στην αχαική αιολική διάλεκτο στην οποία είναι χαραγμένη η επιγραφή, λέγεται κράννα, λέξη από την οποία προέρχεται το επίθετο Κρανναίος) Η στήλη χρονολογείται στις αρχές του 4ου αιώνα πχ και με αυτήν οι Θεσσαλοί τίμησαν τον Ποσειδώνα ως θεό των πηγαίων υδάτων. Το 2010 αποφασίστηκε, λόγω της μεγάλης αξίας του μνημείου, αυτό να μεταφερθεί σε μουσειακό χώρο και στην θέση του να τοποθετηθεί ακριβές αντίγραφο μαζί με πινακίδες με πληροφορίες τόσο για το ίδιο όσο και για την ανασκαφή του και ευρύτερα την περιοχή.

Βασιλική Αγίου Αχιλλίου. Βρίσκεται στον λόφο του Φρουρίου. Πιθανολογείται πως πρόκειται για την πρώτη εκκλησία της πόλης, αφιερωμένη στον πολιούχο Αγιο Αχίλλειο (ή Αχίλλιο) πρώτο μητροπολίτη της πόλης. Χτίστηκε τον 6ο μχ αιώνα, πάνω σε τάφο που ανήκει στον Αγιο Αχίλλειο και υπάρχει ακόμη. Σήμερα διατηρείται μόνο στο επίπεδο της θεμελίωσης. Ο νάρθηκας κοσμείται με Βυζαντινό ψηφιδωτό δάπεδο.

Παλαιοχριστιανικά Λουτρά (Βαλανεία) Εχουν αποκαλυφθεί σε διάφορα σημεία του ιστορικού κέντρου της πόλης. Σε καλή διατήρηση βρίσκονται αυτά στην πλατεία Μπλάνα και στην πλατεία Λαμπρούλη. Το λουτρό της πλατείας Μπλάνα χρονολογείται στον 5ο αιώνα μχ Διέθετε τρεις χώρους και φαίνεται να σχετίζεται με το εκκλησιαστικό συγκρότημα της βασιλικής της οδού Κύπρου, λόγω του μεγέθους του και της γειτνίασής του με αυτήν. Θεωρείται πιθανό πως σταμάτησε να λειτουργεί μετά την ολοκλήρωση της παλαιοχριστιανικής οχύρωσης. Το λουτρό της πλατείας Λαμπρούλη πιθανώς εντάσσεται σε κτιριακό συγκρότημα που σχετίζεται με την βασιλική του Αγίου Αχιλλείου, καθώς βρίσκεται στα βορειοανατολικά της. Ηταν μικρό λουτρό με δύο χώρους, χρονολογούμενο στον 6ο αιώνα μχ

Βυζαντινός Ναός. Μονόχωρος με περίστωο ναός, κτισμένος στα ερείπια παλαιοχριστιανικής βασιλικής. Από την βασιλική προέρχεται τμήμα ψηφιδωτού δαπέδου, βάσεις και κορμοί κιόνων από τις κιονοστοιχίες της. Ο ναός διατηρείται στο επίπεδο σχεδόν των θεμελίων με υπολείμματα δαπέδων από πήλινες πλάκες στο εσωτερικό των κογχών του ιερού βήματος. Στην κατασκευή του χρησιμοποιήθηκε άφθονο αρχαίο υλικό. Εκτεταμένο νεκροταφείο από κιβωτιόσχημους και κεραμοσκεπείς καλυβίτες τάφους αποκαλύφθηκε μέσα και γύρω από το ναό. Στη βορειοδυτική και νοτιοδυτική γωνία του περιστώου ήταν ενσωματωμένα δύο καμαρωτά οστεοφυλάκια, από τα οποία διατηρείται το νότιο. Ο αρχικός μονόχωρος ναίσκος χρονολογείται στον 10ο αιώνα, ενώ η προσθήκη του περιστώου στον 12ο αιώνα. Βυζαντινά νεκροταφεία εντοπίστηκαν σε διάφορα σημεία της σημερινής πόλης, όπως στο κέντρο και στις παρυφές της, στην συνοικία Ταμπάκικα, στην οδό Αεροδρομίου, στην οδό Νικηταρά και στη συνοικία Ιπποκράτη.

Ιουστινιάνεια Οχύρωση. Η οχύρωση αυτή, εποχής αυτοκράτορα Ιουστινιανού (6ος αιώνας πχ) περιέκλειε μικρή έκταση γύρω από τον λόφο του Φρουρίου και μικρή έκταση στα νότια μέχρι και την σημερινή κεντρική πλατεία. Πρόκειται για ισχυρή οχύρωση, από τείχος (πάχους 2.20 – 2.40 μέτρων) και προτείχισμα (πάχους 1 μέτρου) ενισχυμένα με πύργους. Μεταξύ του τείχους και του προτειχίσματος παρεμβάλλεται τάφρος, πλάτους 15 μ Τμήματά της έχουν έρθει στο φως μετά από σωστικές ανασκαφές των τελευταίων χρόνων και βρίσκονται σε διάφορα σημεία του κέντρου της πόλης.

Στην πλατεία Αγαμέμνονα Μπλάνα, μετά από ανασκαφές για την δημιουργία υπόγειου χώρου στάθμευσης, αποκαλύφθηκε το μεγαλύτερο μέρος της οχύρωσης μήκους 30 μέτρων μαζί με λουτρό της ίδιας εποχής, τα οποία ανέβηκαν στη στάθμη της σημερινής πόλης και ενσωματώθηκαν στην πλατεία. Τα ευρήματα μας επιτρέπουν να σχηματίσουμε μια εικόνα για την ανατολική οχύρωση της πόλης στην παλαιοχριστιανική περίοδο, καθώς το τείχος τοποθετήθηκε αυτούσιο με τους πύργους και το προτείχισμα που το περιέβαλε. Στην οδό Λαπιθών, στο υπόγειο πολυκατοικίας βρίσκεται τμήμα του τείχους και τετράγωνος οχυρωματικός πύργος που προστέθηκε σε δεύτερη φάση για ενίσχυσή του και ανήκει πιθανότατα στην ανακαίνιση της εποχής του Ιουστινιανού. Το τείχος δεν είναι ορατό, αλλά υπάρχει ενημερωτική πινακίδα στην είσοδο της πολυκατοικίας. Στην συμβολή των οδών Δήμητρας και Νίκης, ήρθε στο φως μεγάλο τμήμα από το προτείχισμα, καθώς και τμήμα Ρωμαικού δρόμου, πιθανόν τμήμα cardo (κάθετου οδικού άξονα) του Ρωμαικού πολεοδομικού ιστού, παράλληλου προς τον άξονα που σχηματίζουν οι σημερινές οδοί Δήμητρας, Ερμού και Ρούσβελτ. Κατά μήκος της δυτικής πλευράς του Ρωμαικού δρόμου αποκαλύφθηκαν αρχιτεκτονικά λείψανα που ανήκουν σε μία στοά, τμήματα τεσσάρων οικιών, που χτίστηκαν στα μέσα του 5ου αιώνα στον χώρο της στοάς, ενώ ο δρόμος εξακολουθούσε να είναι σε χρήση και στο περιτείχισμα της Ιουστινιάνειας οχύρωσης της Λάρισας. Τα ευρήματα συνιστούν τμήμα μιας γειτονιάς από τις ανατολικές συνοικίες της Λάρισας, στους πρόποδες του λόφου της ακρόπολης. Η στοά έχει μήκος 18.80 μ. και πλάτος 5 μ Η στέγη της στηριζόταν σε κιονοστοιχία από την οποία διατηρούνται οι τρεις λιθόκτιστες υποθεμελιώσεις των βάσεων των κιόνων. Χρονολογείται στον 4ο αιώνα μχ Το περιτείχισμα της ιουστινιάνειας οχύρωσης σώζεται σε μήκος 18 μ πάχος 1.10 μ και ύψος από 0.60 μ – 0.90 μ Στα μέσα του 6ου αιώνα οι οικίες εγκαταλείπονται καθώς από το σημείο αυτό διέρχεται η νέα Ιουστινιάνεια οχύρωση και συγκεκριμένα το προτείχισμα αυτής. Ο δρόμος και τα σπίτια σταδιακά καλύπτονται με επιχώσεις. Το 12ο αιώνα εκτός του τειχισμένου χώρου ανεγείρονται σπίτια, όπως υποδηλώνεται από τμήμα μεσοβυζαντινής οικίας δίπλα στο δρόμο. Στην οδό Αλεξάνδρου Παπαναστασίου αναδείχθηκαν υπολείμματα του τείχους της Λάρισας στα θεμέλια πολυκαταστήματος στην κεντρική πλατεία. Πρόκειται για τμήμα ευθύγραμμου τείχους και τους δύο ορθογώνιους πύργους της παλαιοχριστιανικής οχύρωσης της Λάρισας που αποκαλύφθηκαν στην ανατολική και στη δυτική πλευρά του οικοπέδου επί της οδού Παπαναστασίου 52 και της Κύπρου και φτάνει συνολικά στα είκοσι ένα μέτρα ενώ έχει πλάτος πάνω από δύο μέτρα διατηρημένο σε πολύ χαμηλό ύψος. Τα ευρήματα θεωρούνται ίδιας εποχής και μέρος του ίδιου συνόλου, με αυτά που βρέθηκαν στο υπέδαφος της πλατείας Αγαμέμνονα Μπλάνα.

Κεντρική Δεξαμενή Λάρισας. Του 3ου αιώνα μχ Αποκαλύφθηκε το 2003 στην οδό Μανωλάκη της Λάρισας, στο υπόγειο μιας οικοδομής κατά τις ανασκαφές. Αποτελούσε την κεντρική δεξαμενή της Λάρισας κατά την Ρωμαική και Βυζαντινή περίοδο. Οι διαστάσεις της είναι 20 με 33 μέτρα και η χωρητικότητα της 2350 κμ περίπου. Χρησίμευε για τον καθαρισμό του νερού στην πρώιμη Βυζαντινή εποχή. Το μέγεθός της και η χωρητικότητά της, την κατατάσσουν ανάμεσα στα μεγάλα δημόσια κοινωφελή έργα που υλοποιήθηκαν στην Λάρισα κατά την όψιμη Ρωμαική περίοδο και συνέβαλαν αναμφίβολα στην ανάδειξή της σε πρωτεύουσα της επαρχίας Θεσσαλίας στα χρόνια του αυτοκράτορα Διοκλητιανού (285 – 305) Αποτελείται από τρεις καμαροσκεπείς ορθογώνιους χώρους, μέγιστου ύψους 6 μ που επικοινωνούν μεταξύ τους μέσω στενών τοξωτών ανοιγμάτων. Πρόκειται για ιδιαίτερο οικοδόμημα, που χαρακτηρίζεται από την τήρηση των αναλογιών και την επιμέλεια της κατασκευής. Οι ισχυροί τοίχοι του κτιρίου είναι κτισμένοι με αργολιθοδομή που ενισχύεται από ζώνες πλινθοδομής. Στην πρόσοψή της διαμορφώνεται το πολυτελές νυμφαίο με τις ορθογώνιες και ημικυκλικές κόγχες που χρησίμευαν για την τοποθέτηση αγαλμάτων τα οποία σχετίζονταν με την φύση και το νερό. Η πρόσοψη της δεξαμενής και το νυμφαίο έφεραν επένδυση από μαρμάρινες πλάκες λευκού και πράσινου χρώματος, οι οποίες αποκολλήθηκαν επιμελώς μετά από την καταστροφή και εγκατάλειψη του κτιρίου.

Μπεζεστένι. Υψώνεται στην κορυφή του λόφου του Φρουρίου. Πρόκειται για ορθογώνιο κτίριο με τρία τοξωτά μνημειακά πρόπυλα στη νότια, ανατολική και δυτική πλευρά. Η χαμηλή θύρα της βόρειας πλευράς οδηγούσε σε μικρό καμαροσκεπή χώρο, πιθανότατα θησαυροφυλάκιο. Στεγαζόταν από έξι μολυβδοσκέπαστους θόλους που στηρίζονταν σε δύο ογκώδεις πεσσούς. Σε ανοικτή στοά, περιμετρικά του κτιρίου και ανάμεσα στα πρόπυλα παρατάσσονταν δέκα εννέα καμαροσκεπή εμπορικά καταστήματα. Η ανέγερσή του χρονολογείται στα τέλη του 15ου αιώνα. Λειτούργησε ως κλειστή αγορά υφασμάτων (bez) και πολύτιμων εμπορευμάτων. Για τρεις αιώνες αποτελούσε τον πυρήνα της οικονομικής δραστηριότητας της πόλης. Γύρω του οργανώθηκε το εμπορικό κέντρο με το τσαρσί και το τρανό παζάρι. Το 1799 καταστράφηκε από πυρκαγιά, ενώ κατά τον 19ο αιώνα μετά από αλλαγές στην μορφή του κτιρίου, μετατράπηκε σε πυριτιδαποθήκη και Φρούριο. Το συγκεκριμένο κτίσμα, μετά από τις διάφορες φάσεις και αλλαγές χρήσεων ανά τους αιώνες, σώζεται στις μέρες μας με την μορφή του Φρουρίου (για κάποιο χρονικό διάστημα κατά τον 19ο αιώνα υπήρξαν και πολεμίστρες πάνω στο κτίριο) Υπάρχει η υπόθεση ότι εντοιχισμένα στο Μπεζεστένι βρίσκονται μαρμάρινα αρχιτεκτονικά μέλη από τον αρχαίο ναό της Πολιάδος Αθηνάς ο οποίος υπήρχε στο παρελθόν στο λόφο.

Γενί Τζαμί. Μουσουλμανικό τέμενος που χρονολογείται στα τέλη του 19ου – αρχές 20ου αιώνα. Χρησιμοποιήθηκε ως τζαμί μέχρι το 1924 Βρίσκεται στο κέντρο της σύγχρονης Λάρισας, επί της οδού 31ης Αυγούστου. Πριν από τον Β Παγκόσμιο πόλεμο στο τέμενος στεγαζόταν η δημοτική βιβλιοθήκη και μια μικρή αρχαιολογική συλλογή (1939 – 1941) ενώ από τα τέλη του 1950 και μέχρι το 2011 στο κτίριο στεγαζόταν το Αρχαιολογικό μουσείο της πόλης. Το κτίριο, τετράγωνο στην κάτοψη, αποτελείται από την αίθουσα προσευχής, που φωτίζεται από εννέα τοξωτά ανοίγματα και καλύπτεται με τετράριχτη κεραμοσκεπή στέγη. Στην πρόσοψη τριμερής στοά στηρίζεται σε πεσσούς και καλύπτεται με τρεις ημισφαιρικούς θόλους. Στη βορειοδυτική γωνία της πρόσοψης υψώνεται ο μιναρές, που σώζεται μέχρι τον εξώστη. Το κτίριο διαθέτει νεοκλασικά διακοσμητικά στοιχεία. Το μνημείο, χάρη και στη λειτουργία του ως μουσείου και στη συνεχή μέριμνα της Αρχαιολογικής υπηρεσίας, βρίσκεται σε καλή κατάσταση. Στα σχέδια της δημοτικής αρχής είναι η λειτουργία του ως χώρος ψηφιακής παρουσίασης του πολιτισμού της Λάρισας, όπου θα τοποθετηθούν ψηφιακά συστήματα προβολής των μνημείων της, αλλά και του σύγχρονου πολιτισμού τους.

Οθωμανικά Λουτρά (Μεγάλο Χαμάμ) Η ανέγερση του κτίσματος πιθανώς ανάγεται στο 15ο αιώνα και αποδίδεται στους διάδοχους του Οθωμανού κατακτητή της Θεσσαλίας Τουρχάν Βέη. Το κτίσμα έχει αρχιτεκτονικό ενδιαφέρον από μορφολογικής πλευράς αλλά και στον τρόπο κατασκευής των υποκαύστων του και στη θεμελίωση. Σήμερα το πιο ευδιάκριτο στοιχείο του Χαμάμ είναι ο ένας τρούλος του (διαμέτρου 13 μ) ενώ το εσωτερικό του, το οποίο χρησίμευε ως αίθουσα αποδυτηρίων, πλέον χρησιμοποιείται από εργαστήρια και σημερινά καταστήματα. Το μνημείο μετά την αλλαγή χρήσης του, η οποία συντελέστηκε σε άγνωστη εποχή πριν την απελευθέρωση της πόλης, πέρασε σε φάση απαξίωσης με πολλές αδέξιες μετασκευές και προσθήκες. Παρά τις διάφορες μετασκευές που πραγματοποιήθηκαν στο παρελθόν, τα λουτρά διασώζουν αρκετά αυθεντικά αρχιτεκτονικά στοιχεία. Ετσι διατηρείται ο κεντρικός θόλος της θερμής αίθουσας του ανδρικού τμήματος, καθώς και μικρές θολωτές αίθουσες στα υπόγεια και το ισόγειο με τις διόδους επικοινωνίας τους. Βρίσκεται στη συμβολή των οδών Βενιζέλου και Φιλελλήνων. Ο δήμος Λαρισαίων ανακοίνωσε πως στο πλαίσιο του σχεδιασμού Βιώσιμης Αστικής Κινητικότητας διερευνάται η εξασφάλιση χρηματοδότησης για την ανάπλαση και ανάδειξη όψεων κτιρίων που βρίσκονται στην οδό Βενιζέλου, μεταξύ αυτών και του εν λόγω Οθωμανικού λουτρού.

Μπαιρακλί Τζαμί. Πρόκειται για τέμενος κτισμένο τον 15ο αιώνα. Από αυτό σώζονται ο τοίχος της ανατολικής γωνίας και ο τοίχος με το μιχράμπ, ενσωματωμένοι σε νεότερη κατασκευή στη συμβολή των οδών Παπαφλέσσα και Οσσας. Η ονομασία Μπαϊρακλί προέρχεται από την Τουρκική λέξη μπαιράκ που σημαίνει σημαία. Σύμφωνα με την παράδοση, ο ιμάμης του τζαμιού ύψωνε μια σημαία, δίνοντας σήμα στους ιμάμηδες στα υπόλοιπα τζαμιά για την έναρξη της προσευχής. Είναι γνωστό και ως το Τζαμί της Αγοράς (Carsu Cami)

Πυριτιδαποθήκη Παλαιές Φυλακές. Η παλιά πυριτιδαποθήκη του στρατοπέδου της Πύλης των Φαρσάλων, χτισμένη πιθανότατα γύρω στο 1750 χρησιμοποιούνταν μέχρι τη μεταφορά των φυλακών της Λάρισας ως θάλαμος κρατουμένων. Βρίσκεται επί της οδού Ιουστινιανού, στο χώρο του 5ου γυμνασίου – λυκείου Λάρισας. Είναι ένα λιθόκτιστο επίμηκες κτίσμα αποτελούμενο από τρεις καμαροσκέπαστες αίθουσες, δύο κάθετες και μία εγκάρσια. Από την μέχρι τώρα έρευνα προκύπτει ότι το κτίσμα αποτελεί ίσως το μοναδικό δείγμα πυριτιδαποθήκης με δίδυμη αίθουσα, που σώζεται σε τόσο καλή κατάσταση. Το κτίριο αποκαταστάθηκε με χρηματοδότηση του δήμου Λαρισαίων και σήμερα στεγάζει το μουσείο της Εθνικής Αντίστασης της πόλης.

Μνημείο (Τάφος) Ιπποκράτη. Στην πόλη της Λάρισας έζησε τα τελευταία χρόνια της ζωής του ο πατέρας της ιατρικής, Ιπποκράτης όπου και πέθανε. Το μνημείο του Ιπποκράτη, πατέρα της Ιατρικής, βρίσκεται απέναντι από το πάρκο του Αλκαζάρ, στο κέντρο της πόλης. Ο τάφος του ήρθε στο φως μετά από πλημμύρα κατά τον 19ο αιώνα και τοποθετείται στην έξοδο της αρχαίας πόλης προς την Γυρτώνη. Κοντά στο σημείο αυτό έχει στηθεί σύγχρονο μνημείο, με τον ανδριάντα του Ιπποκράτη στην κορυφή του και από το 1986 φιλοξενείται και κενοτάφιο.

Ιατρικό Μουσείο. Η διαμόρφωση του συνόλου του χώρου του μουσείου η οποία βρίσκεται σε εξέλιξη, περιλαμβάνει μαρμάρινο αντίγραφο της πλάκας που σκέπαζε τον τάφο του Ιπποκράτη, μαρμάρινη πλάκα με χαραγμένο τον όρκο του Ιπποκράτη, αφορισμούς του Ιπποκράτη, γραπτά του Ιπποκράτη σε μαρμάρινες πλάκες, ανάγλυφες παραστάσεις (αρχαία αντίγραφα σε γύψο) που απεικονίζουν τον Ιπποκράτη να θεραπεύει τους αρρώστους, το άγαλμα (γύψινο) του Ιπποκράτη, ύψους 2 μέτρων καθώς και φωτογραφίες ιατρικών εργαλείων από την αρχαιότητα.

Γλυπτός Ποταμός. Δύο από τα πιο εντυπωσιακά συντριβάνια της πόλης, βρίσκονται στην κεντρική πλατεία και την πλατεία Ταχυδρομείου αντίστοιχα, τα οποία είναι έργα της Λαρισαίας γλύπτριας Νέλας Γκόλαντα.
Στην πλατεία Ταχυδρομείου βρίσκεται ο Γλυπτός Ποταμός, όπου οι καταρράκτες των νερών συμβολίζουν τις ορεινές πηγές του Πηνειού ποταμού. Το πνεύμα της γλυπτικής σύνθεσης συνεχίζεται στο κεντρικό σιντριβάνι της πλατείας, με την εμφάνιση εκ νέου των νερών, τα οποία θα συνεχίσουν υποθετικά μια υπόγεια διαδρομή μέχρι την κεντρική πλατεία Σάπκα, συμβολίζοντας έτσι τη διαδρομή που κάνει ο Πηνειός ποταμός.

Μνημείο Ολοκαυτώματος Εβραίων Λάρισας. Βρίσκεται στην πλατεία Εβραίων, η οποία απέχει μόλις λίγα μέτρα από την Κεντρική πλατεία.

Μνημείο Ιππου. Αποτελεί εδώ και αιώνες το έμβλημα της πόλης, καθώς και της ποδοσφαιρικής της ομάδας. Σήμερα υπάρχουν δύο σύχρονα μνημεία, έργα του Μίλτου Παπαστεργίου που βρίσκονται, το πρώτο κάτω από το ναό του Αγίου Αχιλλίου και το δεύτερο μπροστά στο γήπεδο Αλκαζάρ.

Μνημείο Νίκης. Τοποθετήθηκε από τον Ελληνικό στρατό το 1962 στο Φρούριο της Λάρισας, για τη νίκη της Ελλάδας στον πόλεμο 1940 – 1941 Επιλέχτηκε η Λάρισα, προφανώς επειδή βρίσκεται στο κέντρο της χώρας και έτσι τιμάται όλος ο Ελληνικός λαός για τον αγώνα του για την ελευθερία. Το άγαλμα είναι τοποθετημένο σε πανύψηλη στήλη (10 μέτρων περίπου) για να τονίζει ότι η νίκη της Ελλάδας ήταν νίκη μεγάλη.

Μνημείο Εθνικής Αντίστασης. Βρίσκεται στο πάρκο Αλκαζάρ και είναι έργο του Λαρισαίου γλύπτη Φιλολάου Τλούπα. Κάτω από το μνημείο στεγαζόταν το Μουσείο Εθνικής Αντίστασης, το οποίο πλέον έχει μεταφερθεί στο κτίριο της παλιάς Πυριτιδαποθήκης.

Στην πόλη της Λάρισας, έχουν χαρακτηριστεί διατηρητέα κάποια κτίρια από τα 76 που είχαν προταθεί το 1994 Σήμερα υπολογίζεται πως η πόλη διαθέτει περίπου 66 παλιά κτίρια, τα οποία όμως δεν έχουν χαρακτηριστεί ακόμη διατηρητέα. Τα διατηρητέα κτίρια είναι:

Μύλος Παππά. Πρόκειται για βιομηχανικό κτίριο αλευροποιίας (μύλος) που κατασκευάστηκε το 1883 και λειτούργησε το 1893 Το 1920 το κτίριο καταστράφηκε από πυρκαγιά και ανακατασκευάστηκε το 1921 Στις αποθήκες του στεγάζονται θερινός κινηματογράφος, εργαστήρι εικαστικών τεχνών, σχολή χορού, αίθουσα παραστάσεων, η φιλαρμονική ορχήστρα του δήμου, καθώς επίσης και το πλέον κλασσικό κουκλοθέατρο Τιριτόμπα.

Κατοικία Οδού Σεφέρη. Πρόκειται για διώροφο κτίσμα κτισμένο πριν το 1900 μχ το οποίο αρχικά χρησιμοποιήθηκε ως κατοικία, αλλά πλέον ανήκει στον δήμο Λάρισας. Χαρακτηρίστηκε διατηρητέο και ιστορικό κτίριο που χρειάζεται ειδική κρατική προστασία. Οι εξωτερικοί τοίχοι του ισογείου είναι πλίνθινοι και στον όροφο ο φέρων οργανισμός είναι ξύλινη κατασκευή με πλήρωση από τσασμά. Αρχιτεκτονικά παρουσιάζει αξιόλογο μορφολογικό ενδιαφέρον με τη συμμετρική του πρόσοψη, τα δύο σαχνισιά στα άκρα του ορόφου που στηρίζονται σε χαρακτηριστικά ξύλινα φουρούσια, τα συμμετρικά ξύλινα κουφώματα με πατζούρια τοποθετημένα εξωτερικά στην τοιχοποιία και τη δίρριχτη ξύλινη στέγη του. Είναι ένα από τα τελευταία δείγματα της αρχιτεκτονικής των Ελληνικών σπιτιών που διατηρούσαν στη Λάρισα οι ευκατάστατοι έμποροι πριν από την προσάρτηση (1881)

Κτίριο Νικόδημου. Πρόκειται για διώροφο νεοκλασικό κτίσμα του 1906 στην συμβολή των οδών Καραισκάκη και Φαρμακίδου. Το ισόγειο είχε κτισθεί και χρησιμοποιήθηκε από τους ιδιοκτήτες ως μπακάλικο, ενώ στη διάρκεια της κατοχής είχε μετατραπεί σε αποθήκη από τους Γερμανούς. Μετά από συντήρηση το ισόγειο κατάστημα μετατράπηκε σε ουζερί με την επωνυμία Νικόδημος, στο όνομα του αρχικού ιδιοκτήτη Βασίλη Νικόδημου. Εχει χαρακτηρισθεί διατηρητέο διότι αποτελεί αντιπροσωπευτικό δείγμα τοπικής αρχιτεκτονικής των αρχών του αιώνα, με επιμέρους στοιχεία τα οποία είναι απαραίτητο να διατηρηθούν για τη μελέτη της εξέλιξης της αρχιτεκτονικής και διότι αποτελεί κτίριο ειδικής λειτουργίας.

Κτίριο Αβραάμ Μουσών. Πρόκειται για διώροφη κατοικία με υπόγειο στην συμβολή των οδών Παλαιστίνης και Φαρμακίδου. Το κτίριο διακρίνεται για την ποιότητα των υλικών του και την αισθητική του. Αρχιτεκτονικά το οίκημα ανήκει στο κίνημα του εκλεκτισμού του μεσοπολέμου, το οποίο άρχισε να βρίσκει εφαρμογή κυρίως στα τέλη της δεκαετίας του 1920 Κατασκευαστής του ήταν ο Αβραάμ Μπενσουσάν, Εβραίος καπνέμπορος από την Καβάλα και η οικοδόμησή του άρχισε το 1929 σε οικόπεδο του Μουσών Αβραάμ. Αρχιτέκτονας του κτιρίου είναι ο Μακ Ρουμπέν από την Κωνσταντινούπολη. Κατοικήθηκε αρχικά από τον Λευτέρη Παπαγεωργίου, στην κατοχή από Γερμανούς, μεταπολεμικά χρησιμοποιήθηκε ως δημαρχείο, στη συνέχεια στέγασε τη νευρολογική κλινική Ντίνα και ακολούθησαν άλλοι ενοικιαστές. Μεταξύ των τελευταίων ιδιοκτητών ήταν ο Ευριπίδης Σταθόπουλος. Τα τελευταία χρόνια λειτουργούσε ως bar restaurant. Σήμερα γίνονται προσπάθειες αξιοποίησης του από τον δήμο Λαρισαίων.

Oικία Οικονόμου. Πρόκειται για κατοικία στην οδό Μανωλάκη στο κέντρο της Λάρισας. Κατασκευάστηκε στις αρχές του 20ου αιώνα. Είναι κτίσμα νεοκλασικού ρυθμού με ενδιαφέροντα αρχιτεκτονικά στοιχεία όπως η συμμετρική διάταξη των όψεων και αξιόλογα επιμέρους μορφολογικά και νεοκλασικά στοιχεία όπως είναι οι παραστάδες με τα κορινθιάζουσα επίκρανα, το μαρμάρινο μπαλκόνι που στηρίζεται πάνω σε φουρούσια με διπλή έλικα, τα διακοσμητικά πλαίσια των παραθύρων, το γείσο και το αέτωμα στο κέντρο της προσόψεως. Χαρακτηριστική είναι, επίσης, η επιμέλεια κατασκευής τζακιού στο εσωτερικό του. Αρχικά χρησιμοποιήθηκε ως κατοικία, ενώ αργότερα ως μπαράκι. Σήμερα στεγάζει υπηρεσίες του οργανισμού κατά των ναρκωτικών της περιφερειακής ενότητας Λάρισας.

Κινηματογράφος Παλλάς. Το κτίριο του κινηματογράφου Παλλάς βρίσκεται στη διασταύρωση των οδών Παναγούλη και Κούμα στο κέντρο της Λάρισας. Σύμφωνα με την αιτιολογική έκθεση του τμήματος παραδοσιακών οικισμών του υπουργείου Περιβάλλοντος, ανεγέρθηκε το 1936 και είναι έργο του Ιταλικής καταγωγής αρχιτέκτονα Κολονέλου. Είναι ένα από τα λίγα εναπομείναντα δείγματα αρχιτεκτονικής του μεσοπολέμου της πόλης, με στοιχεία art deco, ιδιάζουσα διάρθρωση, ρυθμολογία και μορφολογία, αφού κτίστηκε για να χρησιμοποιηθεί ως κινηματοθέατρο. Ηταν το πρώτο κτίριο στην Λάρισα που κτίστηκε ως κινηματογράφος. Το Παλλάς ήταν ο δεύτερος κινηματογράφος της Λάρισας μετά το Ολύμπια και λειτούργησε απο το 1937 έως και το 1988 οπότε και μετετράπη σε εμπορικό κατάστημα ηλεκτρικών ειδών. Σήμερα, μετά την ανάδειξη του και την κήρυξη του ως διατηρητέο κτίριο, μετατράπηκε σε κατάστημα αθλητικών ειδών.

Κτίριο Κέντρου Πληροφόρησης Νέων. Πρόκειται για συγκρότημα κτιρίων που βρίσκεται στην οδό Αεροδρομίου το οποίο το 1990 μαζί με τα βοηθητικά παραρτήματα και τον περιβάλλοντα χώρο του υπόστεγου, ανακηρύχθηκε διατηρητέο μνημείο διότι αποτελεί αξιόλογο δείγμα σιδηράς κατασκευής των αρχών του 20ου αιώνα, κατάλληλο για τη μελέτη της εξέλιξης της αρχιτεκτονικής στον τομέα αυτό. Από τον Φεβρουάριο του 2001 στεγάζει το Κέντρο Πληροφόρησης Νέων Μίτος, καθώς και κέντρο εξυπηρέτησης πολιτών του δήμου Λαρισαίων.

Αβερώφειος Γεωργική Σχολή. Νεοκλασικό συγκρότημα κτιρίων, χτισμένα το 1908 στην δυτική είσοδο της πόλης δίπλα στο κτιριακό συγκρότημα των ΤΕΙ περιβάλλεται από πευκόφυτο άλσος. Χαρακτηριστικό το επιβλητικό κεντρικό νεοκλασσικό κτίριο με το ρολόι. Η ανέγερση των κτιριακών εγκαταστάσεων της σχολής έγινε με δαπάνη του κληροδοτήματος του δωρητή Γεωργίου Αβέρωφ στις αρχές του 19ου αιώνα και λειτούργησε ως μέση γεωπονική σχολή μέχρι τα μέσα του 20ου αιώνα. Το συγκρότημα των κτιρίων της Αβερώφειου σχολής μαζί με τον περιβάλλοντα χώρο του χαρακτηρίστηκε ως έργο τέχνης και ιστορικό διατηρητέο μνημείο διότι πρόκειται για ένα πολύ αξιόλογο και αντιπροσωπευτικό δείγμα συγκροτήματος κτιρίων με εκπαιδευτικό χαρακτήρα, με ιδιαίτερα μορφολογικά, αρχιτεκτονικά χαρακτηριστικά. Θεωρείται μοναδικό για την περιοχή και αναπόσπαστα συνδεδεμένο με τις μνήμες των κατοίκων της.

Κονάκι Αβέρωφ. Βρίσκεται επί της οδού Βασίλη Τσιτσάνη στην συνοικία της Νέας Πολιτείας. Ηταν ιδιοκτησία του Γεωργίου Αβέρωφ του ευεργέτη που χάρισε το θωρηκτό Αβέρωφ στο Ελληνικό κράτος και έχτισε με δικά του έξοδα την Αβερώφειο Γεωργική Σχολή στην Λάρισα. Σήμερα ότι έχει διατηρηθεί από το κονάκι Αβέρωφ είναι δύο διώροφα κτίρια τα οποία γεφυρώνονται με μία συνδετήρια πτέρυγα. Τα δύο διώροφα κτίρια χρησίμευαν για την κατοικία και τη διημέρευση του ιδιοκτήτη και των εργαζομένων, ενώ η συνδετήρια πτέρυγα για την αποθήκευση εργαλείων ή αγροτικών προιόντων. Το δυτικό διώροφο κτίριο είναι κεραμοσκεπές και σήμερα στεγάζει τις δραστηριότητες του πολιτιστικού συλλόγου της Νέας Πολιτείας Αμυγδαλιές. Το ανατολικό διώροφο κτίριο είναι επίσης κεραμοσκεπές και έχει υποστεί σημαντικές φθορές χωρίς όμως βλάβες στον φέροντα οργανισμό. Από τη συνδετήρια πτέρυγα που γεφυρώνει τα δύο κτίρια έχει απομείνει ο φέροντας οργανισμός και δομημένα τμήματα από τσιμεντόπλινθους. Η ασκεπής σήμερα συνδετήρια πτέρυγα, έφερε δίριχτη κεραμοσκεπή στέγη. Το ανατολικό διώροφο κτίριο και η συνδετήρια πτέρυγα είναι σε ερειπιώδη κατάσταση και δεν χρησιμοποιούνται. Σήμερα ανήκει στον δήμο Λαρισαίων, ο οποίος προκήρυξε διαγωνισμό για την συντήρηση, ανακατασκευή και επανάχρηση του κτιρίου ώστε να μετατραπεί σε εστία πολιτισμού.

Πύργος Χαροκόπου. Το κτίριο είναι από χρόνια σε κίνδυνο κατάρρευσης. Βρίσκεται στην βόρεια πλευρά της πόλης. Πρόκειται για διατηρητέο νεοκλασσικό συγκρότημα κτιρίων του 1902 Αρχιτέκτονας του πύργου ήταν ο Αναστάσιος Μεταξάς, ο οποίος εκτός από τον πύργο της Λάρισας έχει ανακαινίσει το μέγαρο Χαροκόπου στην Αθήνα, σημερινό μουσείο Μπενάκη, έχει σχεδιάσει την Χαροκόπειο σχολή οικοκυρικών στην Καλλιθέα, το σημερινό Χαροκόπειο πανεπιστήμιο και άλλα. Η αρχιτεκτονική σύνθεση του συγκροτήματος είναι προσαρμοσμένη στις ανάγκες μιας αρχοντικής κατοικίας στο πνεύμα της εποχής, αλλά συγχρόνως ανταποκρίνεται πλήρως και στην ανάγκες των γεωργοκτηνοτροφικών εργασιών, που ήταν ο βασικός οικονομικός τομέας της περιοχής. Ο πύργος του Χαροκόπου είναι συνδεδεμένος με προσωπικότητες της πολιτικής και της τέχνης και στην ευρύτερη περιοχή και με την Μελίνα Μερκούρη η οποία υπήρξε σύζυγος ενός νεότερου μέλους της οικογένειας, του Παναγή Χαροκόπου.

Σιδηροδρομικός Σταθμός Θεσσαλικού. Το κτίριο του σιδηροδρομικού σταθμού του Θεσσαλικού, ήταν πανομοιότυπο με αυτό του σιδηροδρομικού σταθμού του Βόλου. Σχεδιάστηκε από τον Ιταλό μηχανικό Εβαρίστο ντε Κίρικο, ο οποίος σχεδίασε και το κτίριο του σιδηροδρομικού σταθμού Βόλου. Το κτίριο ξεχώριζε για την αισθητική του αυτάρκεια, την κομψότητα στη σύνθεση, καθώς επίσης και για την αισθητική και λειτουργική του ιδιότητα. Σήμερα, γίνονται προσπάθειες για την πλήρη αποκατάσταση του σταθμού και την μετατροπή του σε μουσείο.

Ο ποταμός Πηνειός είναι άρρηκτα συνδεδεμένος με την πόλη της Λάρισας για αιώνες και διασχίζει το κέντρο της πόλης. Συναντάται στην βόρεια πλευρά του λόφου Φρουρίου, κάτω από τον Αγιο Αχίλλειο και μαζί με το πάρκο Αλκαζάρ το οποίο είναι δίπλα στον ποταμό, δημιουργούν μία όαση πρασίνου και ηρεμίας μέσα στο κέντρο της πόλης, μόλις λίγα βήματα από την κεντρική πλατεία της Λάρισας. Ο Πηνειός διασχίζει την πόλη της Λάρισας, ξεκινώντας από την περιοχή της ΔΕΥΑΛ καταλήγοντας στον κυκλικό κόμβο της Νέας Σμύρνης, σε μήκος 4 χιλιομέτρων. Στις δύο όχθες του ποταμού έχουν δημιουργηθεί μονοπάτια για περίπατο και ποδηλασία, καθώς και υποδομές για την ανάπτυξη αθλητικών δραστηριοτήτων. Οι δύο όχθες του ποταμού ενώνονται σε πολλά σημεία, μέσω πεζογεφυρών. Κάθε Ιούνιο στις όχθες του ποταμού πραγματοποιείται το φεστιβάλ Πηνειού.

Ο Ομηρος αποκαλεί τον Πηνειό αργυροδίνη, από τις πολλές δίνες, που σχηματίζουν τα καθαρά σαν ασημένια νερά του στην πορεία του. Ο Πηνειός, ο θεός ποταμός της Θεσσαλίας, ήταν σύμφωνα με τον μύθο, γιος του Ωκεανού και της Τηθύος.

Διαχρονικό Μουσείο Λάρισας. Βρίσκεται στον λόφο Μεζούρλου στα νότια της πόλης. Αποτελεί το μοναδικό διαχρονικό μουσείο σε όλη τη χώρα και το σημαντικότερο μουσείο στη Θεσσαλία, όντας ένα από τα δέκα μεγαλύτερα μουσεία στην Ελλάδα. Παρουσιάζει την ιστορία της πόλης από την παλαιολιθική εποχή έως την απελευθέρωση της από τον Οθωμανικό ζυγό το 1881 Τα εγκαίνιά του έγιναν στις 28 Νοεμβρίου 2015 Από το 1957 μέχρι την μεταφορά τους στο νέο, υπερσύγχρονο μουσείο τα αρχαιολογικά ευρήματα στεγάζονταν στο Γενί Τζαμί.

Λαογραφικό Ιστορικό Μουσείο Λάρισας. Το μουσείο φιλοξενεί έκθεση που παρουσιάζει τον νεότερο Ελληνικό πολιτισμό και ιδιαίτερα τον πολιτισμό στον Θεσσαλικό χώρο, από τον 16ο αιώνα έως και τα μέσα του 20ου Το μουσείο παρουσιάζει τον προβιομηχανικό πολιτισμό στην Θεσσαλική ύπαιθρο, καθώς και σκηνές αστικής ζωής από την πόλη της Λάρισας. Σκοπός του είναι η προβολή και διάσωση του προβιομηχανικού πολιτισμού της Θεσσαλίας.

Μουσείο Στρατιωτικής Κτηνιατρικής Υπηρεσίας. Βρίσκεται στο στρατόπεδο Νικολάου Πλαστήρα και στεγάζεται σε 2 πέτρινα κτίρια. Είναι μοναδικό στο είδος του για τα Ελληνικά και ευρωπαικά δεδομένα. Η έκθεση του, περιλαμβάνει υλικό από την λειτουργία της κτηνιατρικής υπηρεσίας του Ελληνικού στρατού.

Μουσείο Εθνικής Αντίστασης. Βρίσκεται επί της οδού Ιουστινιανού, στον αύλειο χώρο του 5ου γυμνασίου – λυκείου Λάρισας. Στεγάζεται στο κτίριο της παλιάς Πυριτιδαποθήκης.

Ιατρικό Μουσείο. Στο μνημείο του Ιπποκράτη, το οποίο βρίσκεται επί της οδού Γρηγορίου Λαμπράκη. Στεγάζεται στο κενοτάφιο.

Μουσείο Κούκλας. Στεγάζεται στον Μύλο Παππά. Είναι το μοναδικό στην Ελλάδα. Στην έκθεση του υπάρχουν πάνω από 300 χειροποίητες κούκλες.

Σιδηροδρομικό Μουσείο Λάρισας. Ιδρύθηκε το 2005 και στεγάζεται σε βοηθητικά κτίρια του σιδηροδρομικού σταθμού της Λάρισας. Προς το παρόν η συλλογή περιλαμβάνει στολές και καπέλα σταθμάρχη και προισταμένου αμαξοστοιχίας, σφυρίχτρες, καραμούζες, τσιμπίδες ακύρωσης εισιτηρίων. Υπάρχουν ακόμα, φανοί θυέλλης (πετρελαίου), ασετιλίνης, ηλεκτρικοί και αλλαγής τροχιάς, τηλέγραφοι, τηλέφωνα, ρολόγια τσέπης και τοίχου και σημαιάκια.

Μουσείο Σιτηρών και Αλεύρων. Στεγάζεται στο κεντρικό κτίριο του βιομηχανικού συγκροτήματος του Μύλου Παππά επί της οδού Γεωργιάδου. Το μουσείο παρουσιάζει όλη την πορεία της τεχνολογικής εξέλιξης του Μύλου καθώς και τα μυστικά της βιομηχανικής επεξεργασίας του σιταριού.

Δημοτικό Θέατρο ΟΥΗΛ Προσεχώς η μόνιμη στέγη του Θεσσαλικού θεάτρου. Προς το παρόν λειτουργεί το φουαγιέ του θεάτρου για εκθέσεις έργων τέχνης και παρουσιάσεις βιβλίων.

Χατζηγιάννειο Πνευματικό Κέντρο. Ο πολιτιστικός οργανισμός δήμου Λαρισαίων στεγάζεται εδώ. Συστάθηκε το 1982 Σκοπός του είναι η ανάπτυξη πνευματικών, πολιτιστικών εκδηλώσεων και δραστηριοτήτων. Αποτελεί τον υπεύθυνο φορέα της πόλης, που αναλαμβάνει, κατευθύνει και οργανώνει πολιτιστικές εκδηλώσεις. Στις δραστηριότητες, η λειτουργία λεσχών πολιτισμού, ο δημοτικός κουκλοθίασος Τιριτόμπα, η δημοτική βιβλιοθήκη, το λογοτεχνικό περιοδικό Γραφή και η πραγματοποίηση κινηματογραφικών προβολών,

Δημόσια Κεντρική Βιβλιοθήκη Λάρισας Σε ένα καινούριο σύγχρονο κτίριο, λειτουργεί η βιβλιοθήκη Κούμας. Βρίσκεται στο κέντρο της πόλης επί της οδού 28ης Οκτωβρίου. Διαθέτει και κινητή μονάδα με 5 χιλιάδες βιβλία.

Δημοτική Πινακοθήκη Μουσείο Κατσiγρα. Η δημοτική πινακοθήκη της πόλης φέρει το όνομα του εμπνευστή της και μεγάλου ευεργέτη της πόλης Γεωργίου Κατσίγρα, του οποίου και την ιδιωτική συλλογή στεγάζει μετά την δωρεά της το 1981 στον δήμο Λάρισας. Αριθμεί 780 έργα αντιπροσωπευτικά δείγματα της νεοελληνικής τεχνοτροπίας του 19ου και κυρίως του πρώτου μισού του 20ου αιώνα. Θεωρείται η τρίτη σπουδαιότερη στην Ελλάδα έπειτα από αυτήν της εθνικής πινακοθήκης και του Κουτλίδη. Οι δραστηριότητες της πινακοθήκης είναι οι εξής: Η δημιουργία ελεύθερου εργαστηρίου καλλιτεχνικής εκπαίδευσης για μικρούς και μεγάλους. Διδάσκονται ζωγραφική, αγιογραφία, ψηφιδωτό και κεραμική. Λειτούργησε επίσης τμήμα εικαστικού κουκλοθέατρου. Η οργάνωση εκπαιδευτικών προγραμμάτων για μαθητές γυμνασίου και λυκείου. Η έκδοση καταλόγων των εκθέσεων, αφισών και φωτογραφικού λευκώματος. Η διοργάνωση περιοδικών εκθέσεων σε συνεργασία με σχετικούς φορείς τόσο του εσωτερικού όσο και του εξωτερικού. Η ψηφιοποίηση του αρχείου της πινακοθήκης.

Δημοτικό Ωδείο. Το ωδείο της Λάρισας ιδρύθηκε στις 17 Νοεμβρίου 1930 με πρωτοβουλία της Ιουλίας Σάπκα, αρχικά στεγάστηκε σε παλαιό κτίριο επί της πλατείας ανακτόρων (σήμερα πλατεία Λαού) και αργότερα φιλοξενήθηκε και από το τέμενος που στεγάζε το Αρχαιολογικό μουσείο. Το 1953 μεταστεγάστηκε σε νέο κτίριο, ενώ το 1993 στεγάστηκε στο σημερινό κτίριο. Το σύγχρονο ωδείο Λάρισας ιδρύθηκε το 2003 από τον Γιάννη Γράμψα. Βρίσκεται στις οδούς Βενιζέλου και Ολύμπου.

Θεσσαλικό Θέατρο ΔΗΠΕΘΕ Λάρισας. Ιδρύθηκε το 1975 από τους Λαρισαίους καλλιτέχνες Αννα Βαγενά, Κώστα Τσιάνο και Γιώργο Ζιάκα. Ηταν το πρώτο επαγγελματικό θέατρο στην Ελλάδα που έκανε έδρα του μια επαρχιακή πόλη και έκανε πράξη την ιδέα της πολιτιστικής αποκέντρωσης. Χωρίς κρατική επιχορήγηση, για οκτώ χρόνια περιόδευσε τον Θεσσαλικό κάμπο και τα πιο απομακρυσμένα ορεινά χωριά. Από το 1983 μετατρέπεται σε δημοτικό περιφερειακό θέατρο (ΔΗΠΕΘΕ) και επιχορηγείται από τον δήμο Λάρισας και το υπουργείο πολιτισμού. Εγινε το πρώτο ΔΗΠΕΘΕ της Ελλάδας, αποτέλεσε εφαλτήριο ανάδειξης σπουδαίων καλλιτεχνών, σκηνοθετών και σκηνογράφων. Σε αυτά τα 33 χρόνια ζωής έχει ανεβάσει 68 παραστάσεις και έχει συμμετάσχει σε πολλά Ελληνικά και διεθνή φεστιβάλ.

Θέατρο Τεχνών. Την θεατρική δραστηριότητα της πόλης συμπληρώνει από το 2001 και το θέατρο τεχνών επί της Ταγματάρχου Βελησσαρίου & Πηνειού.

Εικαστικό Κέντρο Σύγχρονης Τέχνης. Το εικαστικό κέντρο στεγάζεται στον Μύλο Παππά, και διενεργεί κάθε χρόνο τουλάχιστον τέσσερις μεγάλες εκδηλώσεις.

Αστεροσκοπείο Λάρισας Αριστεύς. Βρίσκεται στην περιοχή της Γιάννουλης, 5 χλμ βορειοδυτικά από το κέντρο της Λάρισας.

Εφορεία Αρχαιοτήτων Λάρισας. Υπηρεσία του υπουργείου πολιτισμού και αθλητισμού, έχει έδρα την Λάρισα. Η περίοδος που καλύπτει η δράση της, είναι από τους προιστορικούς ως τους μεταβυζαντινούς χρόνους και η περίοδος της Οθωμανικής κυριαρχίας. Στις αρμοδιότητες της εντάσσονται: εντοπισμοί μνημείων, καταγραφές μνημείων και κινητών αντικειμένων, ανασκαφικές έρευνες, αναστηλωτικές εργασίες, εργασίες ανάδειξης μνημείων και χώρων, εργασίες συντήρησης κινητών και ακινήτων μνημείων, σύσταση νέων μουσείων και συλλογών, διοργάνωση περιοδικών εκθέσεων, οργάνωση εκπαιδευτικών προγραμμάτων, διοργάνωση πολιτιστικών εκδηλώσεων, διοργάνωση συνεδρίων.

Χώροι Αναψυχής: Πάρκο Αλκαζάρ και όχθες Πηνειού ποταμού. Αισθητικό άλσος. Λόφος Φρουρίου. Πάρκο Αγίου Αντωνίου. Αλσος λόφου Μεζούρλου. Πάρκο των Χρωμάτων. Πάρκο των ευχών (Χριστούγεννα και Φώτα)

Στην πόλη της Λάρισας λειτουργούν 49 νηπιαγωγεία, 38 δημοτικά σχολεία, 15 ημερήσια γυμνάσια, 1 εσπερινό γυμνάσιο, 14 ημερήσια λύκεια , 1 εσπερινό λύκειο και 6 επαγγελματικά λύκεια, εκ των οποίων και δυο είναι εσπερινά. Επίσης, λειτουργούν 1 νηπιαγωγείο για παιδιά με ειδικές ανάγκες, 1 νηπιαγωγείο για παιδιά με διάχυτες αναπτυξιακές διαταραχές, 1 δημόσιο σχολείο για παιδιά με ειδικές ανάγκες, 1 δημόσιο σχολείο για παιδιά με διάχυτες αναπτυξιακές διαταραχές, 1 εσπερινό γυμνάσιο, 1 εσπερινό λύκειο, 1 μουσικό γυμνάσιο λύκειο και 2 δημόσια εργαστηριακά κέντρα.

Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας: Στην πόλη εδρεύουν 3 σχολές και 10 τμήματα. Ιατρικής, Βιοχημείας Βιοτεχνολογίας, Νοσηλευτικής Σχολής Επιστημών Υγείας, Γεωπονίας Αγροτεχνολογίας, Επιστήμης Ζωικής Παραγωγής της Σχολής Γεωπονικών Επιστημών, Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής, Διοίκησης Επιχειρήσεων Σχολής Οικονομικών Διοικητικών Επιστημών Συστημάτων Ενέργειας, Περιβάλλοντος, Ψηφιακών Συστημάτων της Σχολής Τεχνολογίας Πανεπιστημίου Θεσσαλίας.

Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο: Βρίσκεται στην οδό Ηρώων Πολυτεχνείου 211 στην περιοχή ΑΤΑ

Νοσοκομεία: Γενικό Νοσοκομείο Λάρισας Κουτλιμπάνειο & Τριανταφύλλειο. Πανεπιστημιακό Γενικό Νοσοκομείο Λάρισας. 404 Στρατιωτικό Νοσοκομείο Λάρισας

Το Εθνικό Αθλητικό Κέντρο (ΕΑΚ) Λάρισας, το οποίο ανήκει στο Ελληνικό κράτος και εποπτεύεται από την Γενική Γραμματεία Αθλητισμού, βρίσκεται δίπλα από το πάρκο Αλκαζάρ της πόλης και περιλαμβάνει τις παρακάτω εγκαταστάσεις: Στάδιο Αλκαζάρ, με χωρητικότητα 13108 Εδώ εκτός από αγώνες ποδοσφαίρου διεξάγονται και όλα τα αθλήματα στίβου. Γυμναστήριο βαρέων αθλημάτων. Κλειστό γυμναστήριο και κλειστό κολυμβητήριο.

Αθλητικό Μέλαθρον Λάρισας: Επίσης στον πυρήνα Β της Νεάπολης βρίσκεται το νεόκτιστο δεύτερο κλειστό γυμναστήριο της πόλης, στο οποίο έχουν φιλοξενηθεί και αγώνες από το παγκόσμιο Πρωτάθλημα καλαθοσφαίρισης που διοργάνωσε η Ελλάδα το 1998 και το οποίο είναι επίσης η έδρα των συλλόγων Ολύμπια και ΑΕΛ

AEL FC Arena: Το νέο ποδοσφαιρικό γήπεδο της ομάδας ΑΕΛ 1964 έχει κατασκευαστεί δίπλα από το αθλητικό μέλαθρον της Νεάπολης, με χωρητικότητα 16118 καθήμενων και περιέχει πλήρες αθλητικό κέντρο.

Κλειστό Γυμναστήριο Αγίου Κωνσταντίνου. Κλειστό Γυμναστήριο Αγίου Θωμά. Κλειστό Γυμναστήριο Πανεπιστημίου Θεσσαλίας (Campus Γαιόπολις)

Την 01 Ιουλίου 2017 κατά την διάρκεια ενός κύματος καύσωνα, ο σταθμός της ΕΜΥ κατέγραψε στην πόλη μέγιστη θερμοκρασία 43 βαθμών Κελσίου.

Εκκλησίες:

  • Ιερός Ναός Αγίου Αχιλλίου
  • Ιερός Ναός Αγίου Νικολάου
  • Ιερός Ναός Πέτρου και Παύλου
  • Ιερός Ναός Αγίας Τριάδας
  • Ιερός Ναός Αγίου Χαραλάμπους
  • Ιερός Ναός της Ανάληψης Tου Σωτήρος
  • Ιερός Ναός Ζωοδόχου Πηγής
  • Ιερός Ναός Ταξιαρχών
  • Ιερός Ναός Προφήτη Ηλία
  • Ιερός Ναός Tης Tου Θεού Σοφίας
  • Ιερά Μονή Αγίας Παρασκευής