Μήλος Αξιοθέατα

Μήλος

Στην Πλάκα υπάρχουν το Αρχαιολογικό μουσείο και το Λαογραφικό μουσείο, ενώ στην περιοχή του Αδάμαντα βρίσκονται το Μεταλλευτικό μουσείο, το Εκκλησιαστικό μουσείο και το Ναυτικό μουσείο.

Η Αφροδίτη της Μήλου. Περίφημο άγαλμα της Ελληνιστικής εποχής, το οποίο βρέθηκε στην Μήλο το 1820 Το άγαλμα βρήκε γεωργός με το όνομα Γεώργιος Κεντρωτάς, ο οποίος, μη γνωρίζοντας την αρχαιολογική του αξία, το έκανε φράχτη στο χωράφι του. Οταν αντιλήφθηκε η Γαλλική αρχαιολογική υπηρεσία την αξία του ευρήματος, το αγόρασε αμέσως από τον αγρότη για 400 γρόσια. Πολλοί αρχαιοκάπηλοι, αλλά και κάτοικοι του νησιού, προσπάθησαν να το κλέψουν χωρίς επιτυχία. Το άγαλμα φορτώθηκε και μεταφέρθηκε στο μουσείο του Λούβρου, στο Παρίσι, όπου βρίσκεται μέχρι σήμερα. Κατά τη βίαιη μεταφορά χάθηκαν τα δύο χέρια του αγάλματος. Στο Αρχαιολογικό μουσείο της Μήλου, βρίσκεται αυθεντικό αντίγραφο του αγάλματος, φτιαγμένο στα εργαστήρια του μουσείου του Λούβρου. Πριν λίγα χρόνια, έγινε έρευνα στο λιμάνι και βρέθηκαν 2 ανδρικά χέρια που ανήκαν σε άλλο άγνωστο άγαλμα.

Ένα άλλο σημαντικό έργο είναι και το αρχαίο θέατρο, το οποίο θεωρήθηκε αρχικά Ρωμαικό κατασκεύασμα του 1ου αιώνα μχ Εντοπίστηκε το 1735 από τον Ιησουίτη Nicolas Sarrabat, σε μία εντυπωσιακή θέση επάνω από τον παραθαλάσσιο οικισμό του Κλήματος. Αρχικά βρέθηκαν μόνο οι εννέα πρώτες σειρές εδωλίων. Σήμερα όμως έχει βρεθεί και το προγενέστερο Ελληνιστικό τμήμα του (3ος αιώνας πχ) Ο γερμανός αρχαιολόγος και αρχιτέκτονας Καρλ Χάλλερ έφτασε στη Μήλο τον Αύγουστο του 1816 ύστερα από εντολή του διαδόχου του Βαυαρικού θρόνου Λουδοβίκου Α και διενήργησε δύο ανασκαφές με σημαντικά ευρήματα. Ο χώρος του αρχαίου θεάτρου, ύστερα από διάφορα κρούσματα κλοπών και καταστροφών, αγοράστηκε από τον Λουδοβίκο Α ο οποίος, ως βασιλιάς της Βαυαρίας, επισκέφτηκε το νησί το 1836 μαζί με τον γιο του Οθωνα. Σήμερα σώζονται τα θεμέλια της σκηνής, η ορχήστρα και 7 σειρές μαρμάρινων εδωλίων, που μπορούν να χωρέσουν περίπου 700 θεατές. Σίγουρα όμως η χωρητικότητα του θεάτρου ήταν πολύ μεγαλύτερη, μιας και τα εδώλια του κοίλου συνεχιζόταν αρκετά ψηλότερα. Μετά τις ανασκαφές του 1994 αφού καθαρίστηκε ο χώρος της ορχήστρας, βρέθηκαν πολλά μαρμάρινα τμήματα της σκηνής διακοσμημένα με ανθέμια καθώς και ένα ακέφαλο άγαλμα του τύπου της Μικρής Ηρακλειώτισσας. Τα τελευταία χρόνια έχει ξεκινήσει στο αρχαίο θέατρο της Μήλου πρόγραμμα συντήρησης και αναστήλωσης (ενταγμένο στο ΕΣΠΑ) με σκοπό την προστασία, ανάδειξη και βελτίωση της πρόσβασης στο σπουδαίο αυτό μνημείο του παρελθόντος.

Οι κατακόμβες τς Μήλου είναι σκαμμένες σε ηφαιστειακό έδαφος και αποτελούν ένα από τα αξιοθέατα του νησιού. Είναι το μεγάλο κοινοτικό νεκροταφείο των πρώτων χριστιανικών χρόνων στην Μήλο. Oι κατακόμβες ανακαλύφθηκαν από αρχαιοκάπηλους και έγιναν γνωστές μετά τη σύλησή τους, το 1840 Είναι τρεις και μαζί με πέντε διαδρόμους και έναν νεκρικό θάλαμο αποτελούν ένα δαιδαλώδες σύστημα συνολικού σημερινού μήκους 185 μέτρων. Είχαν εισόδους στο εξωτερικό περιβάλλον, αλλά σήμερα λειτουργεί μόνο μία, αυτή της δεύτερης κατακόμβης ή των πρεσβυτέρων, απο όπου μπορεί να εισέλθει ο επισκέπτης.

Στο εσωτερικό των κατακομβών, δεξιά και αριστερά επάνω στους τοίχους, υπάρχουν τα αρκοσόλια (σκαμμένες αψίδες) όπου μέσα σε αυτά, καθώς και στο πάτωμα, ανοιγόνταν οι τάφοι. Σήμερα σώζονται 126 αρκοσόλια (Πετροχείλου 1972) και υπολογίζεται ότι έχουν ταφεί μερικές χιλιάδες νεκρών. Σε κάθε τάφο υπήρχε λυχνάρι, ενώ σήμερα έχουν τοποθετηθεί ηλεκτρικοί λαμπτήρες, που φωτίζουν τον χώρο διακριτικά και δημιουργούν την ατμόσφαιρα εκείνων των χρόνων.

Στους τάφους των πιο διακεκριμένων προσώπων, ζωγράφιζαν χριστιανικά σύμβολα ή χάραζαν επιγραφές. Τέτοια είδαν και μελέτησαν οι Ross (1843) και Σωτηρίου (1927) αλλά με την πάροδο των χρόνων τα περισσότερα καταστράφηκαν.

Μια τέτοια επιγραφή μπορεί να δει ο σημερινός επισκέπτης στην δεύτερη κατακόμβη, στο 6ο αρκοσόλιο δεξιά. Είναι η επιγραφή των πρεσβυτέρων, απο όπου και το όνομά της.

Ακόμη, στην ίδια κατακόμβη, στην μέση περίπου, υπάρχει ένας τάφος σκαμμένος στο βράχο υπό μορφή σαρκοφάγου. Πιστεύεται ότι είχε ταφεί σε αυτόν ένας από τους πρώτους μάρτυρες της χριστιανοσύνης και ακόμη ότι οι πρώτοι χριστιανοί τον χρησιμοποιούσαν ως Αγία Τράπεζα στις λειτουργίες τους, όπως αποδεικνύεται από το κομμάτι του πετρώματος, που έχει αφεθεί στη θέση του στο μέσο περίπου της στοάς Β Από τις βάσεις που βρέθηκαν στα τέσσερα άκρα κατά την έρευνα του 1928 υποθέτουμε ότι επάνω από την Τράπεζα, υπήρχε αρχικά κιβώριο.

H δραστηριότητα των πρώτων χριστιανών στις κατακόμβες σταματά λίγο μετά τη θεσμοθέτηση της ανεξιθρησκίας (Διάταγμα των Μεδιολάνων) ή μέχρι να καταστραφεί και να εγκαταλειφθεί η αρχαία πόλη του Κλήματος από σεισμούς τον 5ο ή 6ο αιώνα μχ

Σύρματα ονομάζονται στην Μήλο οι θέσεις φύλαξης μικρών σκαφών (βάρκες) σκαμμένες στους ηφαιστειακούς τόφφους, κυρίως στους οικισμούς: Κλίμα, Μανδράκια και στον Φυροπόταμο, δίπλα στην θάλασσα.

Στην έντονη μεταηφαιστειακή υδροθερμική δράση στο έδαφος της Μήλου, οφείλεται η ύπαρξη πολλών θερμών πηγών, με πολύτιμα συστατικά για θεραπεία πολλών παθήσεων. Τα ιαματικά λουτρά του νησιού ήταν γνωστά από την αρχαιότητα. Ο Ιπποκράτης το αναφέρει στο Ε βιβλίο του Περί Επιδημιών. Αναφορά σε αυτά κάνει πολύ αργότερα, το 1717 και ο Γάλλος καθηγητής της Βοτανικής Pitton De Tournefort στα Περιηγητικά του κείμενα.

Σήμερα, λίγες πηγές χρησιμοποιούνται και αυτές είναι ελάχιστα αξιοποιημένες. Οι πιο γνωστές είναι τα χλωριονατριούχα λουτρά του Λάκκου, που βρίσκονται σε μία φυσική σπηλιά κοντά στο λιμάνι του Αδάμαντα. Εκεί έχουν σκαλιστεί θάλαμοι με μπανιέρες, από όπου αναβλύζει το νερό. Εκτός από το χλωριούχο νάτριο, το νερό περιέχει πυριτικό οξύ και ιόντα νιτρωδών ενώσεων με σίδηρο. Η θερμοκρασία των νερών φτάνει στους 39 – 41 βαθμούς, ανάλογα με την στάθμη της θάλασσας και τον καιρό. Η πηγή αυτή είναι κατάλληλη για δερματικά νοσήματα, αρθριτικά, ραχιτισμό, ισχιαλγία, αδενοπάθεια και χρόνια ρινίτιδα.

Μία ακόμα αξιόλογη ιαματική πηγή είναι τα λουτρά του Κάναβα. Τα νερά βγαίνουν στην αμμουδιά και χύνονται στην θάλασσα, νοτιοδυτικά του εργοστασίου της ΔΕΗ Εκεί, το καυτό νερό είναι γεμάτο άλατα, που ιριδίζουν στο φως της ημέρας. Από την ίδια πηγή προέρχονται και οι ατμίδες, που βγαίνουν λίγα μέτρα πιο πέρα μέσα στην θάλασσα ζεσταίνοντάς την. Τα νερά αυτά λέγεται ότι θεραπεύουν αρθριτικά.

Τέλος, υπάρχουν τα λουτρά του Μακρινού στον Αδάμαντα, η Πικροπηγή στα Μαντράκια, τα λουτρά του Προβατά και τα λουτρά της Αλυκής.

Η Μήλος έχει πολλές παραλίες εξαιρετικής ομορφιάς. Κάθε παραλία που πρόκειται να επισκεφτεί κάποιος κατά την διαμονή του στο νησί, θα δει πως είναι εντελώς διαφορετική από την άλλη και αυτός είναι ο λόγος που την κάνει να ξεχωρίζει, όχι μόνο στις Κυκλάδες, αλλά σε ολόκληρη την Ελλάδα, λόγω των ιδιαίτερων πετρωμάτων που την περικλείουν.

Πολλές είναι προσβάσιμες από την ξηρά, ενώ άλλες είναι προσιτές μόνο από την θάλασσα. Αναφέρονται 90 παραλίες, 17 στην βόρεια, 12 στην ανατολική, 21 στη νότια, 15 στη δυτική πλευρά και 25 μέσα στον κόλπο.